Panama Kanalı, El Niño nedeniyle günlük gemi geçişlerini azaltıyor

Panama Kanalı İdaresi, El Niño’nun su havzası üzerindeki etkilerine karşı günlük gemi geçiş kapasitesini kademeli olarak azaltacak. İdarenin 20 Ağustos 2026 tarihli duyurusunu aktaran Reuters’a göre kanal, 4 Eylül’den itibaren günde 34 gemiye; 15 Eylül’den itibaren ise 32 gemiye geçiş verecek. Kanal 2026’nın haziran ayına kadar talebe bağlı olarak günde ortalama 35 geçiş gerçekleştiriyor ve yaklaşık 40 gemilik teknik kapasiteye ulaşabiliyordu.

Yeni düzenlemede büyük gemilerin kullandığı Neopanamax kilitleri 4 Eylül’den itibaren günde dokuz geçişle sınırlandırılacak. Eski Panamax kilitlerinde kapasite önce 25, 15 Eylül’de 23 geçişe düşecek. Bu karar, daha önce ilan edilen draft kısıtlamalarından farklı olarak yalnız gemilerin taşıyabileceği yük miktarını değil, kanaldan bir günde geçebilecek toplam gemi sayısını da azaltıyor.

Panama Kanalı İdaresi temmuz ayındaki resmî operasyon güncellemesinde, şiddetli El Niño olasılığının nisanda yüzde 25’ten temmuzda yüzde 81’e yükseldiğini açıklamıştı. İdare, 2023–2024 kuraklığından edinilen deneyimle kilitlerde su tasarrufu uygulamalarını sürdürdüğünü; buna rağmen yağış ve Gatún Gölü’ne ulaşan su miktarının beklenenden düşük kalması hâlinde hem draft hem de rezervasyon kapasitesinde önleyici ayarlamalar yapılacağını belirtmişti.

Neden önemli? Panama Kanalı’ndaki kapasite azalması, Atlantik ile Pasifik arasındaki sefer planlarını, bekleme sürelerini, gemilerin taşıyabileceği yükü ve alternatif rota maliyetlerini birlikte etkileyebilir. Süveyş ve Hürmüz çevresindeki güvenlik sorunları sürerken Panama’da su kaynaklı bir darboğazın oluşması, küresel deniz ticaretinin aynı anda iklim ve jeopolitik baskı altında kaldığını gösteriyor. Türkiye için etkiler doğrudan kanal geçiş sayısından çok konteyner, enerji ve hammadde ağlarındaki gecikme ile navlunlara yansıyan küresel maliyetler üzerinden izlenecek.