31 Ekim 1941: Reuben James konvoy nöbetinde beş dakikada battı

USS Reuben James, 31 Ekim 1941 sabahı saat 05.34 dolayında İzlanda yakınlarında doğuya giden HX-156 konvoyuna refakat ediyordu. U.S. Naval History and Heritage Command kayıtlarına göre Alman denizaltısı U-552'nin ateşlediği iki torpido muhribin iskele bordasına çarptı. National Museum of the U.S. Navy, batışta 115 kişinin yaşamını yitirdiğini kaydediyor.

Reuben James yeni bir gemi değildi. 1920'de hizmete giren Clemson sınıfı muhrip; 1.215 ton deplasmana, yaklaşık 96 metre uzunluğa, 35 knot tasarım hızına, dört adet 4 inç topa ve 12 torpido tüpüne sahipti. Birinci Dünya Savaşı sonrasının hız ve torpido saldırısı anlayışıyla üretilen bu dar, dört bacalı gövde; yirmi yıl sonra okyanus konvoylarını korumak, sonar teması aramak ve derinlik bombası kullanmak için görev yapıyordu.

HX-156, 44 ticaret gemisinden oluşuyordu. Reuben James; Niblack, Hilary P. Jones, Benson ve Tarbell ile birlikte konvoy çevresinde hareketli bir koruma perdesi kurmuştu. Muhrip vurulduğunda konvoyun iskele kıç tarafındaki gece seyir mevkiinde yaklaşık 8,8 knot hızla ilerliyordu. Bu konum ticaret gemileri ile olası denizaltı yaklaşması arasına girmeyi amaçlıyor, fakat refakatçiyi konvoy dışındaki karanlık suya da açık bırakıyordu.

Denizaltı tehdidini bulmak dönemin cihazlarıyla kesin bir işlem değildi. 29 Ekim'de Hilary P. Jones bir yankıya saldırmış, ardından önceki temaslardan birinin yunus sürüsü olduğu anlaşılmıştı. Reuben James de 30 Ekim'de denizaltı olduğu düşünülen bir temasa iki derinlik bombası bıraktı. Ses bilgisi, gözcülük ve komutan değerlendirmesi birlikte çalışıyor; yanlış temas ile gerçek denizaltıyı ayırmak zaman ve deniz koşulları içinde güçleşiyordu.

Torpido patlamaları ileri kazan dairesi çevresinde gövdeyi açtı. NHHC anlatımına göre kıç taraftan güverteye çıkanlar, dakikalar içinde dördüncü bacanın önünde geminin geri kalanını göremiyordu. Jeneratörler durdu; yardımcı ışıklar kısa süreliğine yandıktan sonra onlar da söndü. Haberleşme ve komuta zinciri çökerken gemi süratle suya gömülmeye başladı.

Resmî bir gemiyi terk emri verilemedi. Denizciler üç salı denize indirmeyi başardı ve gemi çökerken suya atladı. Komutan Heywood L. Edwards'ın daha önce bütün personele can yeleklerini sürekli yanlarında tutma emri vermesi, karanlıkta ve çok kısa sürede gemiden çıkabilenlerin önemli bölümüne yüzdürme desteği sağladı. Bu basit hazırlık kararı, büyük sistemler sustuğunda kalan az sayıdaki emniyet katmanından biriydi.

Kıç bölümünün batması yeni bir tehlike yarattı. En az iki yüklü derinlik bombası su altında patladı; kaç kişinin bu patlamalarda öldüğü kesin olarak belirlenemedi. Denizciler aynı anda soğuk su, ağır petrol tabakası, enkaz ve sualtı patlamalarının basıncıyla karşı karşıyaydı. Bir gemiyi denizaltıdan korumak için taşınan silahlar, gemi kaybedildiğinde kendi mürettebatı için ölümcül riske dönüştü.

Refakat komutanı Benson'dan gemileri tek tek sorguladığında Reuben James'in yanıt vermediği anlaşıldı. Niblack ile Hilary P. Jones olay yerine yönlendirildi. Sakin deniz ve hafif rüzgâr kurtarma çalışmasını destekledi; Niblack saat 05.55'te sudaki insanları gördü ve beş dakika sonra toplamaya başladı. Kurtarma ekibinden denizciler petrol içindeki kazazedelere ulaşmak için suya girdi; kargo ağları, halat merdivenler, can simitleri ve halatlar kullanıldı. Hilary P. Jones ise denizaltı tehdidine karşı çevrede koruma sağladı.

Batış, Amerika Birleşik Devletleri'nin İkinci Dünya Savaşı'na resmen girmesinden haftalar önce yaşandı. Ancak gemi açık denizde yalnız bir 'tarafsızlık devriyesi' yürütmüyordu; savaş malzemesi taşıyan konvoyların İzlanda'ya kadar korunması ve denizaltı temaslarına saldırılması, mürettebatı fiilen çatışmanın içine taşımıştı. Bu nedenle olay, barış ile savaş arasındaki hukukî çizginin denizde operasyon emirleriyle nasıl bulanıklaşabildiğini gösterir.

Reuben James'in ABD Donanmasının İkinci Dünya Savaşı'nda düşman eylemiyle kaybettiği ilk gemi sayılması yalnız kronolojik bir işarettir; bir başarı unvanı değildir. 31 Ekim kaydının asıl ağırlığı, 115 insanın geri dönememesinde yatar. Yaşlı bir gövde, konvoy düzeni, sınırlı sualtı tespiti, yüklü derinlik bombaları, can yeleği disiplini, deniz durumu ve kurtarma gemilerinin koordinasyonu aynı birkaç dakikada sonucu belirledi.